Τι αλλάζει με το νομοσχέδιο «Ενεργή Μάχη» και γιατί αφορά σχεδόν κάθε ιδιοκτήτη
Το νομοσχέδιο «Ενεργή Μάχη» ανεβάζει τον πήχη για τον καθαρισμό οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων, με στόχο να μειωθεί ο κίνδυνος πυρκαγιάς κοντά σε κατοικίες και οικισμούς. Η βασική αλλαγή είναι ότι η υποχρέωση δεν μένει πλέον “σιωπηλή” ή μόνο καταγγελτική: συνδέεται με πιο σαφείς κανόνες συμμόρφωσης, αυστηρότερα πρόστιμα και διαδικασίες που διευκολύνουν ελέγχους.
Το θέμα μπαίνει στο ίδιο πλαίσιο πρόληψης που καλύπτει συνολικά η Πολιτική Προστασία, ειδικά όταν υπάρχουν υψηλοί δείκτες κινδύνου ή προειδοποιήσεις. Σχετικό φόντο δίνει και η κάλυψή μας για προειδοποιήσεις Πολιτικής Προστασίας σε κακοκαιρία, όπου φαίνεται πώς λειτουργεί το προληπτικό σκέλος πριν από ένα συμβάν.
Γιατί η Πολιτεία “σφίγγει” το πλαίσιο τώρα
Η λογική πίσω από τις αλλαγές είναι απλή: ένα ακαθάριστο οικόπεδο μπορεί να λειτουργήσει ως καύσιμη ύλη, να επιταχύνει την εξάπλωση φωτιάς και να δυσκολέψει τον έλεγχο της. Έτσι, η Πολιτεία επιχειρεί να περάσει από την αποσπασματική αντιμετώπιση στην προβλέψιμη συμμόρφωση, με συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τον ιδιοκτήτη.
Τι ίσχυε μέχρι τώρα
Μέχρι σήμερα, οι ιδιοκτήτες είχαν υποχρέωση να καθαρίζουν ξερά χόρτα, κλαδιά, απορρίμματα και γενικά εύφλεκτη ύλη, ιδίως πριν και κατά την αντιπυρική περίοδο. Στην πράξη, όμως, υπήρχαν τρία προβλήματα.
Πού “κόλλαγε” το παλιό σύστημα
Έλεγχοι με άνιση ένταση
Οι έλεγχοι συχνά γίνονταν μετά από καταγγελίες ή όταν ο κίνδυνος είχε ήδη αυξηθεί.
Παρεμβάσεις εκ των υστέρων
Σε αρκετές περιπτώσεις, οι δήμοι προχωρούσαν σε καθαρισμό και στη συνέχεια καταλόγιζαν κόστος στον ιδιοκτήτη.
Ασάφεια ως προς τη συμμόρφωση
Πολλοί πολίτες καθάριζαν, αλλά δεν υπήρχε πάντα ένα καθαρό “ίχνος” συμμόρφωσης, ούτε ενιαία πρακτική.
Αυτό το κενό προσπαθεί να κλείσει το νέο πλαίσιο.
Τι φέρνει το «Ενεργή Μάχη»: οι βασικές αλλαγές, απλά και πρακτικά
Οι αλλαγές κινούνται σε τρεις κατευθύνσεις: περισσότερη ευθύνη ιδιοκτήτη, πιο ξεκάθαρο σύστημα ελέγχου, πιο αυστηρές κυρώσεις.
1) Καθαρισμός δεν σημαίνει μόνο “έκανα κάτι” — σημαίνει “είμαι καλυμμένος”
Το νέο πλαίσιο αντιμετωπίζει τον καθαρισμό ως υποχρέωση που πρέπει να είναι έγκαιρη και επαρκής. Δεν αρκεί ένας πρόχειρος καθαρισμός, ούτε μια μερική απομάκρυνση χόρτων, αν παραμένει εύφλεκτη ύλη στο οικόπεδο.
2) Δήλωση συμμόρφωσης: το κομμάτι που “καίει” πολλούς
Το σημείο-κλειδί είναι η δήλωση. Η νέα φιλοσοφία είναι ότι ο ιδιοκτήτης δεν καλείται μόνο να καθαρίσει, αλλά και να δηλώσει ότι το έκανε, ώστε να υπάρχει σαφής εικόνα για τα ακίνητα που συμμορφώθηκαν.
Η πιο ασφαλής, θεσμική πηγή για το πώς γίνεται η διαδικασία είναι η επίσημη υπηρεσία στο gov.gr για τη δήλωση καθαρισμού οικοπέδου.
3) Πρόστιμα και κυρώσεις: τι σημαίνει “έως 2.000€” στην πράξη
Το νομοσχέδιο εισάγει αυστηρότερη αντιμετώπιση για περιπτώσεις μη καθαρισμού ή μη υποβολής δήλωσης. Το “έως 2.000€” λειτουργεί ως ανώτατο όριο, αλλά το κρίσιμο είναι ότι το πλαίσιο γίνεται πιο ικανό να επιβάλει κυρώσεις χωρίς να περιμένει να συμβεί ζημιά.
Ποιοι επηρεάζονται περισσότερο
Στην πράξη, η μεγαλύτερη πίεση πέφτει σε:
-
Οικόπεδα κοντά σε κατοικίες ή οικισμούς
-
Ακίνητα με πυκνή, ξερή βλάστηση
-
Χώρους με απορρίμματα/εύφλεκτα υλικά
-
Περιοχές που ιστορικά δέχονται πυρκαγιές ή έχουν υψηλό δείκτη κινδύνου
Τι πρέπει να κάνει ένας ιδιοκτήτης για να είναι “καθαρός” απέναντι στο νέο πλαίσιο
Check-list (για να μην το πληρώσεις ακριβά)
1) Καθαρισμός με ουσία
Απομάκρυνση ξερών χόρτων, κλαδιών, σκουπιδιών και κάθε εύφλεκτης ύλης.
2) Διατήρηση, όχι μόνο μία φορά
Αν το οικόπεδο “ξαναβγάλει” χόρτα, το αφήνεις όπως είναι; Εκεί συνήθως ξεκινούν τα προβλήματα.
3) Υποβολή δήλωσης
Κάνεις τη δήλωση στην επίσημη διαδικασία, ώστε να υπάρχει τεκμηρίωση συμμόρφωσης.
Σύνοψη και τι να περιμένουμε
Το «Ενεργή Μάχη» μετατρέπει τον καθαρισμό οικοπέδων από “υποχρέωση που δύσκολα ελέγχεται” σε υποχρέωση με σαφέστερο ίχνος συμμόρφωσης και πιο απτές συνέπειες. Αν έχεις οικόπεδο, το πρακτικό μήνυμα είναι ένα: καθαρίζεις σωστά, δηλώνεις σωστά, και δεν περιμένεις την τελευταία στιγμή.
Για ευρύτερο πλαίσιο “τι κάνουμε όταν έρθει το δύσκολο”, μπορείς να δεις και τον οδηγό μας για οδηγίες ασφάλειας σε έκτακτη κακοκαιρία, που δείχνει πώς το προληπτικό σκέλος μεταφράζεται σε πρακτικές κινήσεις όταν οι συνθήκες πιέζουν.
